Adli Sicil (Sabıka) Kaydı Ne Zaman ve Nasıl Silinir? Memuriyete Engel midir?
CEZA HUKUKU
3 min read
Hükümlülerin cezalarını çektikten sonra toplumsal hayata yeniden adapte olmalarını sağlamayı uygulamada yönetmek oldukça zordur. Geçmişte işlenen ve cezası tamamen infaz edilen bir suç kaydının ömür boyu sabıkada kalması, kişilerin iş bulmasını ve haklarını kullanmasını engelleyerek tüm hayatlarını kilitleyebilirdi. Ancak yasa koyucu, bireyin cezalandırıldıktan sonra yeniden topluma kazandırılması ve yapıcı rol üstlenmesi amacıyla adli sicil kayıtlarının belirli şartlarla silinmesi mekanizmasını getirmiştir. Bu yasal süreç, sabıka kaydını temizlemek isteyen vatandaşlar için en önemli yol haritasıdır.
İşte adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinme usulü:
1. Adli Sicil Kaydı (Sabıka) Cezanın Bitmesiyle Otomatik Olarak Silinir mi?
Halk arasında ceza bittiğinde sabıkanın sistemden kendiliğinden silineceğine dair yanlış bir inanış vardır. Cezanın infaz edilmesi (hapis süresinin bitmesi veya adli para cezasının ödenmesi) durumunda, kayıt otomatik olarak adli sicilden silinerek "Adli Sicil Arşiv Kaydı" denilen ikinci bölüme aktarılır. Yani kayıt tamamen yok olmaz, sadece arşiv kısmına taşınır.
2. "Adli Sicil Arşiv Kaydı" Tamamen Nasıl Silinir? Şartları Nelerdir?
Arşiv kaydının tamamen silinebilmesi için kural olarak cezanın infaz edilmesinden itibaren 5 yıl geçmesi gerekir. Ancak yasalarda özel olarak sayılan bazı nitelikli suçlarda (anayasal düzene karşı suçlar, rüşvet, kaçakçılık vb.) veya kişinin hak yoksunluklarının devam ettiği hallerde bu arşiv kaydının silinebilmesi için cezanın bitiminden itibaren 15 ile 30 yıl arasında değişen çok daha uzun sürelerin geçmesi aranmaktadır.
3. "Memnu Hakların İadesi" (Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi) Nedir?
Ceza mahkumiyeti nedeniyle kişinin kaybettiği bazı yasal hakları (memuriyet hakkı, ehliyet hakkı, seçme-seçilme hakkı vb.) geri alabilmesi için açılan davaya memnu hakların iadesi denir. Arşiv kaydının silinme süresi hesaplanırken, eğer suç kanunda memuriyete engel nitelikteyse, öncelikle cezayı veren mahkemeden bu hakların iade edildiğine dair resmi bir karar alınması yasal bir zorunluluktur.
4. Sabıka Kaydının Silinmesi İçin Nereye ve Nasıl Başvurulmalıdır?
Gerekli yasal süreler tamamlandıktan sonra adli sicil ve arşiv kaydının fiziken temizlenebilmesi için Ankara’da bulunan Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’ne yazılı bir dilekçe ile başvurulması şarttır. Dilekçeye cezanın infaz edildiğini gösteren kapatma nizamnameleri veya yerine getirme fişleri eklenmelidir. Başvuru usulüne uygun yapıldığında adli sicil kaydı tamamen temizlenir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Adli sicil kaydında yer alan "HAGB" (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması) kararı silinebilir mi?
HAGB kararları normal adli sicil (sabıka) kaydında veya arşiv kaydında görünmez; sadece hakim ve savcıların görebileceği özel bir sistemde tutulur. 5 yıllık yasal denetim süresi usulüne uygun ve suçsuz tamamlandığında, mahkemeye başvurularak bu kaydın tamamen ortadan kaldırılması talep edilir.
Sabıka kaydının olması devlet memurluğuna kesin olarak engel midir?
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na göre, kasıtlı bir suçtan dolayı 1 yıl veya daha fazla süreyle hapis cezası alanlar ile suçun süresine bakılmaksızın yüz kızartıcı suçlardan (hırsızlık, dolandırıcılık, rüşvet vb.) mahkum olanlar memur olamaz. Bu suçların dışındaki hafif cezalar memuriyete mutlak bir engel teşkil etmez.
E-devletten alınan adli sicil kaydında arşiv kaydı neden hala görünüyor?
E-devletten kurum türünü "Resmi" veya "Ehliyet/Silah Ruhsatı" seçerek sorgulama yaptığınızda sistem arşiv kayıtlarını da listeler. Eğer yasal süreleriniz dolmasına rağmen arşiv kaydınız silinmemişse, bu durum idari bir hatadan kaynaklanıyor olabilir ve dilekçe ile sildirilmesi gerekir.
İletişim
0(544) 585 19 34
info@vikahukuk.com
Merdivenköy Mah., Fahrettin Kerim Gökay Cad. 11/8 Kadıköy/İstanbul
© 2026. Tüm yasal hakları Vika Hukuk Ofisi'ne aittir.