Mal Paylaşımı Davasında Mal Kaçırma ve İhtiyati Tedbir
AİLE HUKUKU (BOŞANMA, NAFAKA, VELAYET VE TAZMİNAT DAVALARI)
3 min read
Boşanma aşamasına gelen veya boşanma süreci başlayan eşler arasında sıklıkla karşılaşılan sorunlardan biri, taraflardan birinin diğerinin haklarını azaltmak amacıyla mal varlıklarını devretmesidir. Hukuk sistemimiz, bu tür kötü niyetli girişimleri engellemek ve doğacak alacakları güvence altına almak için özel mekanizmalar öngörmüştür. İşte mal paylaşımında mal kaçırma ve ihtiyati tedbire ilişkin temel esaslar:
Mal Kaçırma (Muvazaa) Girişimleri Nasıl Tespit Edilir?
Eşlerden birinin, boşanma davasından hemen önce veya dava sırasında üzerindeki taşınmazları, araçları veya şirket hisselerini akrabalarına ya da üçüncü kişilere değerinin çok altında veya muvazaalı (danışıklı) olarak devretmesi mal kaçırma olarak nitelendirilir. Mahkeme, bu tür şüpheli devirlerde taraflar arasındaki yakınlık ilişkisini, banka hesap hareketlerini ve satış bedeli ile gerçek değer arasındaki farkı inceleyerek mal kaçırma kastını tespit eder. Tespit edilen bu devirler, mal rejiminin tasfiyesinde hiç devredilmemiş gibi "eklenecek değer" olarak hesaba dahil edilir.
İhtiyati Tedbir Kararının Önemi Nedir?
Mal paylaşımı davasının başında, davalı eşin üzerine kayıtlı olan malları elden çıkarmasını, satmasını veya devretmesini önlemek amacıyla mahkemeden "ihtiyati tedbir" talep edilmesi hayati bir öneme sahiptir. İhtiyati tedbir kararı, davanın sonunda hükmedilecek olan katılma veya değer artış payı alacağının tahsil edilebilmesini garanti altına alır. Tedbir kararı alınmadığı takdirde, dava yıllar sonra kazanılarak sonuçlansa dahi, davalı eşin üzerinde hiçbir mal varlığı kalmadığı için kararın infazı imkânsız hâle gelebilir.
Tasfiye Davasında "Eklenecek Değerler" Nelerdir?
Türk Medeni Kanunu uyarınca, eşlerden birinin mal rejiminin sona ermesinden önceki bir yıl içinde, diğer eşin rızası olmadan yaptığı olağan dışı bağışlamalar ile mal kaçırmak amacıyla yaptığı devirler, tasfiye esnasında edinilmiş mallara resen eklenir. Bu kural sayesinde, kötü niyetli eşin mülkiyetinden çıkardığı varlıklar, sanki hâlâ onun elindeymiş gibi hesaplamaya katılır ve diğer eşin alacak miktarı bu hayali/eklenen değer üzerinden yükseltilir. Bu durum, dürüstlük kuralına aykırı davranan eşe karşı kanunun getirdiği güçlü bir korumadır.
Aile Konutu Şerhi Mal Kaçırmayı Nasıl Engeller?
Eşlerin birlikte yaşadıkları ve yaşam merkezleri haline getirdikleri taşınmaz "aile konutu" olarak korunur. Tapu siciline "aile konutu şerhi" verdirildiğinde, mülkiyet sahibi olan eş, diğer eşin açık rızası olmadan bu evi satamaz, devredemez veya ev üzerindeki hakları (örneğin ipotek tesis ederek) sınırlayamaz. Aile konutu şerhi, mal paylaşımı davasından bağımsız olarak da tapu müdürlüğünden veya mahkemeden talep edilebilecek, mal kaçırmayı doğrudan doğruya ve en başından engelleyen en pratik hukuki korunma yollarından biridir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Boşanma davası açılmadan önce satılan mallar paylaşıma dahil edilir mi? Eğer satış işlemi, boşanma davasından önceki son 1 yıl içinde yapılmış bir bağışlama ise veya daha eski tarihli olsa bile açıkça diğer eşten mal kaçırmak amacıyla (muvazaalı) yapılmışsa, bu mallar edinilmiş mal hesabına "eklenecek değer" olarak dahil edilir. İhtiyati tedbir kararı almak için kesin delil şart mıdır? Hayır, ihtiyati tedbir taleplerinde tam bir ispat değil, haklılığın yaklaşık olarak ispatlanması (yaklaşık ispat) yeterlidir. Eşin mal kaçırma ihtimalinin bulunması ve davanın konusunu oluşturan hakların elde edilmesinin zorlaşacak olması, hâkimin tedbir kararı vermesi için yeterli bir hukuki gerekçedir. Üçüncü kişiye devredilen malın geri alınması mümkün müdür? Mal paylaşımı davasında kural olarak üçüncü kişilere devredilen malların aynen iadesi istenemez, malın değeri üzerinden nakdi alacak talep edilir. Ancak, borçlu eşin mal varlığı bu alacağı karşılamaya yetmezse, kötü niyetli olarak malı devralan üçüncü kişilere karşı da kanunda öngörülen sınırlar dahilinde dava ikame edilebilir.
İletişim
0(544) 585 19 34
info@vikahukuk.com
Merdivenköy Mah., Fahrettin Kerim Gökay Cad. 11/8 Kadıköy/İstanbul
© 2026. Tüm yasal hakları Vika Hukuk Ofisi'ne aittir.